Lưu trữ theo thẻ: Trịnh Công Sơn

Một người bạn gửi cho tôi bản Tình Xa do Thái Hoà hát. Anh nói thích giọng Thái Hoà trong bài hát này, giản dị và mộc mạc nhưng đầy xúc động.

Ca khúc có lẽ được Trịnh Công Sơn sáng tác vào khoảng năm 66-67, mang âm hưởng của những bản tình ca đầu tay: buồn, mưa, hoang tàn. Cùng trong thời gian này là Tình nhớ, Tình sầu, làm thành một bộ ba. Đoạn chuyển ở giữa bài từ hợp âm thứ sang hợp âm trưởng cũng giống với trong Như cánh vạc bay. Khi chơi những đoạn này, cái tôi thấy được không phải là dụng ý nghệ thuật mà đơn giản chỉ là cảm xúc.

Bản Thái Hoà hát tôi nghe được chơi trên giọng Sol thứ. Dưới đây là hợp âm Mi thứ cho Capo trên phím 3.

Nghe Thái Hoà hát Tình xa


           Em        Am
Ngày tháng nào đã ra đi
                D
Khi ta còn ngồi lại
          G         C
Cuộc tình nào đã ra khơi
   (B7)         Em
Ta còn mãi nơi đây

           G          C
Từng người tình bỏ ta đi
    (B7)            Em
Như những dòng sông nhỏ
B7                 Em
Ôi những dòng sông nhỏ
        Am  (B7)         Em
Lời hẹn thề là những cơn mưa

Em               C
Khi bước chân ta về
    Am               D
Đêm khuya nhìn đường phố
          Em/C
Thành phố hoang vu
        D            G
Như một lần qua cuộc tình
Em           C                  B7
  Làm sao em biết đời sống buồn tênh

    C                Em
Đôi khi ta lắng nghe ta
             E
Nghe sóng âm u
    (A)          E
Dội vào đời buốt giá
    E              A      B
Hồn ta gió cát phù du bay về

	Em            G
Đôi khi trên mái tình ta
           C
Nghe những giọt mưa
C                Am
Tình réo tình âm thầm
       B7              Em
Sầu réo sầu bên bờ vực sâu

         Em          Am
Còn thấy gì sáng mai đây
                D
Thôi ta còn bạn bè
          G            C
Giọt rượu nào mãi chua cay
      B7         Em
Trong tình vẫn u mê

	   G         C
Rồi một ngày tình ta
    B7            Em
Như núi rừng cúi đầu
B7                Em
Ôi tiếng buồn rơi đều
         Am   B7          Em
Nhìn lại mình đời đã xanh rêu.

Khi tôi đang nghe và tìm hợp âm cho bài hát này thì thấy có bạn gửi yêu cầu, thật trùng hợp.

Mọi người thường biết đến Tình sầu qua giọng hát Khánh Ly trong Sơn ca số 7. Cách đây 1 tuần, tôi có nghe album mới Có đâu bao giờ của Hồng Nhung và Quang Dũng và thấy rất thích cách phối âm mới cho những bài hát quen thuộc của Trịnh Công Sơn. Riêng Tình sầu khiến tôi nghe đi nghe lại vì cách đệm guitar rất hay. Và cũng khá khó khăn tôi mới tìm được hợp âm gần giống.

Mặc dù yêu cầu của bạn là cho giọng hát Khánh Ly, nhưng hi vọng bạn sẽ thích bản do Hồng Nhung – Quang Dũng thể hiện.

Khi nghe kĩ cách đệm, các bạn có thể học được nhiều biến thể của các gam quen thuộc. Ví dụ F# (x143×0) hay Gm (x10033). Tôi không đủ hiểu nhạc lý để hiểu và biết cách sử dụng nhuần nhuyễn, nhưng chỉ cần thêm một chút biến chuyển là đã có thể thêm sự tinh tế cho tiếng đàn.


Capo trên phím 2

D            Dmaj7
Tình yêu như trái phá
F#        Bm
Con tim mù loà
Gm           D
Một mai thức dậy
B                 Em
Chợt hồn như ngất ngây
G                   D
Chợt buồn trong mắt nai
Bm                 F#m7
Rồi tình vui trong mắt
B7           Em        A7sus4 A7
Rồi tình mềm trong tay

Tình yêu như vết cháy
Trên da thịt người
Tình xa như trời
Tình gần như khói mây
Tình trầm như bóng cây
Tình reo vui như nắng
A             D
Tình buồn làm cơn say

(Dsus4...)        G
Cuộc tình lên cao vút
    F#m           Bm
Như chim mỏi cánh rồi
    G           Em
Như chim xa lìa bầy
A               F#m
Như chim xa lìa trời
A                 (Gm) D
Như chim bỏ đường bay

Tình yêu như trái chín
Trên cây rụng rời
Một mai thức dậy
Chuyện trò với lá cây
Rồi buồn như lá bay
Một dòng sông nước cuốn
Một cuộc tình không may

Tình yêu như thương áo
Quen hơi ngọt ngào
Rời nhau hôm nào
Hồn mình như vá khâu
Buồn mình như lũng sâu
Rồi tình trong im tiếng
Rồi tình ngoài hư hao

Tình yêu như nỗi chết
Cơn đau thật dài
Tình khâu môi cười
Hình hài xưa đã thay
Mặn nồng xưa cũng phai
Tình chia nhau gian dối
Tình đày tình đôi nơi

Tình yêu như cơn bão
Đi qua địa cầu
Tình thắp cơn sầu
Tình dìu qua hố sâu
Tình vời lên núi cao
Rồi trong cơn yêu dấu
Tình đày tình xa nhau

Cuộc tình lên cao vút
Như chim mỏi cánh rồi
Như chim xa lìa bầy
Như chim xa lìa trời
Như chim bỏ đường bay

Tình yêu cho anh đến
Bên cơn muộn phiền
Tình đi âm thầm
Nghìn trùng như vết sương
Lạnh lùng như dấu chim
Tình mong manh như nắng
Tình còn đầy không em

Tình yêu như đốt sáng
Con tim tật nguyền
Tình lên êm đềm
Vội vàng nhưng chóng quên
Rộn ràng nhưng biến nhanh
Tình cho nhau môi ấm
Một lần là trăm năm.

Theo một yêu cầu từ khá lâu của một bạn giấu tên, bài Chiều trên quê hương tôi qua tiếng hát và tiếng đàn giản dị của Thái Hoà. Cách đây không lâu tôi có ngồi ở quán Trịnh Ca trên đường Nguyễn Khang và nghe Thái Hoà hát. Hôm đó tôi nhận ra còn rất nhiều giọng ca hát nhạc Trịnh mà tôi chưa biết đến.

Cảm ơn bạn đã có yêu cầu kèm theo cảm nhận của mình. Xin trích lại yêu cầu của bạn dưới đây:

… Bởi anh hát như một tài tử không màn danh lợi, hát để thoả niềm đam mê, để đưa nhạc Trịnh đến với nhiều người. Tôi còn thích nghe Thái Hoà, vì anh thường hát chỉ với tiếng đàn guitar mộc mạc, Ôi! thật tuyệt. Và trong vô số những bản nhạc mà tôi đã được nghe thì bài “Chiều trên quê hương tôi – Trịnh Công Sơn” làm tôi đặc biệt thích thú. Nghe nó tự nhiên thấy yêu quê hương mình hơn, thấy thanh thản trong tâm hồn hơn, đúng là “Nét quê hương nghìn năm vẫn lạ”…


   Em
Chiều trên quê hương tôi
       Am
Có khi đây một trời mưa bay
       Em                 B7
Có nơi kia đồi thông nắng đầy
       B7
Có bên sông bờ xa sương khói
Em
Chiều trên quê hương tôi
          Am                Em
Nắng phơi trên màu ngói non tươi
         B7             Am
Gió mang tin một mùa sẽ tới
       B7                Em    B...
Sẽ mưa lâu hoặc cơn nắng dài

E                    C#m
Chiều trên quê hương tôi
              F#m           B
Có những chốn riêng cho mọi người
A                   E
Những con đường lứa đôi
C#m       G#m    B
Những góc hè phố vui
A               B
Giọt chiều trên lá
    C#m G#m   F#m             B
Như mắt người cười giữa chiều phai

Chiều trên quê hương tôi
Gió đến chơi từ bờ biển xa
Núi đôi khi màu sim tím lạ
Nắng như môi hoàng hôn trên phố
Chiều trên quê hương tôi
Với bao nhiêu điều đã trôi qua,
Có riêng em cuộc đời sẽ nhớ
Nét quê hương nghìn năm vẫn là

Chiều trên quê hương tôi
Nắng khép cánh chia tay một ngày
Vết son vàng cuối mây
Tiếng chân về đó đây
Chiều đi nhưng nắng vẫn cho đời
Lửa bếp hồng khơi


Capo trên phím 3

   Am
Ru em ngủ những đêm khuya
   G
Ru em ngủ tháng âm u
   F
Ru em cùng những u mê
   E                  E7
Ru em, ru em dù đã chia xa

   Am
Ru em về những đêm xưa
   G
Ru em phụ rẩy trong ta
   F
Ru em quì gối vong nô
   E                      Am
Ru em, ru em vì dáng kiêu sa

   A                C#m
Ru từng ngọt bùi đã qua
   Bm                E
Ru người lận đận héo khô
    A                 C#m
Yêu em, yêu thêm tình phụ
    Bm              E      A
Yêu em lòng chợt từ bi bất ngờ

Ru em thèm khát xa hoa
Ru em đầy những đam mê
Ru em tình nghĩa vu vơ
Ru em, ru em chìm dưới phong ba

Ru em mệt lả cơn đau
Ru em về giữa chiêm bao
Ru em bồng bế con theo
Ru em, ru em gầy yếu hư hao

Cuối đời còn gì nữa đâu
Đã tàn mộng mị khát khao
Đôi khi con tim hò hẹn
Ngậm ngùi vì một ngày mưa bắt đầu ...

Trở về sau chuyến đi dài, nỗi mệt mỏi dường như còn bám lấy tôi trong vài ngày sau đó. Tôi nhận ra cây đàn guitar của mình bị đứt mất dây La. Có lẽ trời đã quá nồm và tôi đã không cẩn thận chăm sóc nó.

Ngày mai sẽ bắt đầu hai đêm nhạc Ru tình – các tình khúc Trịnh Công Sơn. Tôi không mua được vé phần vì đi mua muộn phần vì quá đắt. Thật đáng tiếc.

Đây cũng là bài hát khi xưa tôi đã rất thích.


Dm
Ru em đầu con gió
   Gm           Dm
Em hong tóc bên hồ
                 A                 Bb
Khi sen hồng mới nở nụ đời ôi thơm quá
   Gm
Ru em tình khi nhớ
   Dm          Gm
Ru em tình lúc xa
   Dm         Gm                   A
Ru cho bay lá nhỏ rụng đầy một mùa thu
Dm
Ru khi mùa mưa tới
   Gm         Dm
Ru em mãi yêu người
              A                     Bb
Ru em hoài bé dại, một hồn thơm cây trái
   Gm                 Dm             Gm
Ru em chờ em nói trên môi tình thoát thai
Dm        (Bb)        Gm(?)  Dm
Ru em ngồi yên đấy ru tình à ơi...

Dm        C   Dm
À a a á à a a à...
   C              Dm
Ru người ngồi mãi cùng tôi
   C              Dm
Ru người ngồi mãi cùng tôi

Ru em hài nhung gấm, ru em gót sen hồng
Ru bay tà áo rộng, vừa tình tôi chắp cánh
Ru trên đường em đến xôn xao từng tiếng chim
Ru em là cánh nhạn miệng ngọt hạt từ tâm
Ru em tình như lá trăm năm vẫn quay về
Môi em là đốm lửa cuộc đời đâu biết thế
Xin em còn đâu đó cho tôi còn tiếng ru
Ru em ngồi yên đấy, tôi tìm cuộc tình cho.

Nhiều lần lỗi hẹn với Mưa hồng. Cách đây ít lâu, tôi nghe lại bài hát này qua giọng Khánh Ly. Giai điệu dịu dàng và ca từ khó hiểu, tôi vẫn không hiểu bài hát muốn nói gì, chỉ đơn giản muốn cầm đàn và hát.

Hợp âm dưới đây theo giọng hát Lê Hiếu. Hiếu có bản phối với piano rất hay. Tôi chỉ giữ lại ở đây tông và những gam đơn giản dễ chơi.
Để capo trên phím 5 để có giọng Khánh Ly.


         C            Am
Trời ươm nắng cho mây hồng
        F              C
Mây qua mau em nghiêng sầu
        Em             F          C
Còn mưa xuống như hôm nào em đến thăm
       Am            (D7)  G
Mây âm thầm mang gió lên

           C            Am
Người ngồi đó trông mưa nguồn
       F              C
Ôi yêu thương nghe đã buồn
          Am         Em
Ngoài kia lá như vẫn xanh
           F              G            C
Ngoài sông vắng nước dâng lên hồn muôn trùng

          (C)                 C
Này em đã khóc chiều mưa đỉnh cao
           Em               C
Còn gì nữa đâu sương mù đã lâu
      Am             F
Em đi về cầu mưa ướt áo
             G                F
Đường phượng bay mù không lối vào
         G               C
Hàng cây lá xanh gần với nhau

Người ngồi xuống mây ngang đầu
Mong em qua, bao nhiêu chiều
Vòng tay đã xanh xao nhiều
Ôi tháng năm gót chân mòn trên phiếm du

Người ngồi xuống xin mưa đầy
Trên hai tay cơn đau dài
Người nằm xuống nghe tiếng ru
Cuộc đời đó có bao lâu mà hững hờ

Với Trịnh Công Sơn, tôi thích nhất “Đoá hoa vô thường”, nhưng một người bạn của tôi lại thích nhất là “Tình nhớ”. Trong một dịp đi xa, chúng tôi đã trò chuyện nhiều về nhạc Trịnh. Tôi thì chỉ thích một số bài, không nghe nhiều và nhất là không thích nghe Khánh Ly. Vì thế, lần cuối cùng tôi nghe Khánh Ly hát Tình nhớ, sau đó tôi chẳng nghe lại bài này được mấy lần.

Anh bảo tôi “Quá khứ như rêu, bước vào chợt ngã”. Những gì tưởng đã quên lâu, đã xa xưa, chẳng biết lúc nào lại về. Nhiều khi ta không biết được nó là gì, hay chỉ là chút bâng khuâng như đá cuội rớt vào lòng biển khơi.

Hợp âm soạn theo giọng hát Quang Dũng, capo trên phím 3.



                 Em                   G
Tình ngỡ đã quên đi, như lòng cố lạnh lùng.
                Am       D            G
Người ngỡ đã xa xăm bỗng về quá thênh thang.
               B                    Am
Ôi áo xưa lồng lộng, đã xô dạt trời chiều,
                  G                    B7
Như từng cơn nước rộng xóa một ngày đìu hiu.
                 Em                     G
Tình ngỡ đã phôi pha nhưng tình vẫn còn đầy
                Am        D              G
Người ngỡ đã đi xa, nhưng người vẫn quanh đây
                    Em                 Am
Những bước chân mềm mại, đã đi vào đời người,
                 B7                     Em
Như từng viên đá cuội rớt vào lòng biển khơi.

                 D                     G
Khi cơn đau chưa dài thì tình như chút nắng,
                B                   Em
Khi cơn đau lên đầy thì tình đã mênh mông
                  G                     Am
Một người về đỉnh cao, một người về vực sâu
(D)               C/G      B7             Em
Để cuộc tình chìm mau, như bóng chim cuối đèo.

Tình ngỡ chết trong nhau, nhưng tình vẫn rộn ràng
Người ngỡ đã quên lâu, nhưng người vẫn bâng khuâng
Những ngón tay ngại ngùng đã ru lại tình gần
Như ngoài khơi gió động hết cuộc đời lênh đênh
Người ngỡ đã xa xưa, nhưng người bỗng lại về
Tình ngỡ sóng xa đưa, nhưng còn quá bao la
Ôi trái tim phiền muộn đã vui lại một giờ,
Như bờ xa nước cạn đã chìm vào cơn mưa.

Một lần tản bộ trên Tam Đảo, người bạn thân nói với tôi về tình yêu trong nhạc Trịnh. Trong rất nhiều sắc thái của tình yêu thì Trịnh Công Sơn có thứ tình yêu ngậm ngùi, thoáng chốc như hoa quỳnh, xa xôi như cánh chim trời. “Từ lúc đưa em về là biết xa nghìn trùng”, từ lúc yêu là đã biết chia tay, để rồi cái sầu muộn trở thành âm u.


        Em                B
Nắng có hồng bằng đôi môi em
       D             Am
Mưa có buồn bằng đôi mắt em
F#m         B7
Tóc em từng sợi nhỏ
          B7            Em
Rớt xuống đời làm sóng lênh đênh

Gió sẽ mừng vì tóc em bay
Cho mây hờn ngủ trên trên vai
Vai em gầy guộc nhỏ
Như cánh vạc về chốn xa xôi

        E            C#m
Nắng có còn hờn ghen môi em
       F#m                A
Mưa có còn buồn trong mắt trong
E             B
Từ lúc đưa em về
A            E
Là biết xa nghìn trùng

Suối đón từng bàn chân em qua
Lá hát từ bàn tay thơm tho
Lá khô vì đợi chờ
Cũng như đời người mãi âm u

Nơi em về ngày vui không em
Nơi em về trời xanh không em
Ta nghe từng giọt lệ
Rớt xuống thành hồ nước long lanh

Tôi nhận được nhiều yêu cầu cho các bài hát Trịnh Công Sơn. Các bài nhạc Trịnh thường khá phổ biến và được nhiều người hát, có những bài được nhiều ca sĩ thể hiện thành công, có bài lại chỉ có một giọng ca thành công nhất.

Đêm thấy ta là thác đổ cũng là một bài hát rất hay, nhưng tôi mới chỉ biết sự thể hiện của Mỹ Tâm và Quang Dũng. Lại một lần nữa, bản phối cho Quang Dũng không hay còn giọng hát Mỹ Tâm thì có phần hơi phô. Dù sao tôi cũng rất thích tiếng guitar đệm cho Mỹ Tâm.

Với hợp âm dưới đây, nếu đặt capo trên phím 5 thì sẽ có giọng Quang Dũng, bỏ capo ra thì sẽ đệm theo giọng Mỹ Tâm. Đủ đơn giản để các bạn mới tập có thể chơi, nhưng cũng có những chỗ tinh tế cần chuyển gam sao cho phù hợp.


Capo trên phím 5

    Em               Bm
Một đêm bước chân về gác nhỏ
     D           G
Chợt nhớ đóa hoa Tường Vi
    Em              Bm
Bàn tay ngắt hoa từ phố nọ
    D           G
Giờ đây đã quên vườn xưa
    Em                 C
Một hôm bước qua thành phố lạ
      D         G
Thành phố đã đi ngủ trưa
    Em            Bm
Đời ta có khi tựa lá cỏ
     D          G
Ngồi hát ca rất tự do

      Em               Bm
Nhiều khi bỗng như trẻ nhớ nhà
   Am            Em
Từ những phố xưa tôi về
     Em                   Bm
Ngày xuân bước chân người rất nhẹ
    C           D
Mùa xuân đã qua bao giờ
      G     (D/F#)   Em
Nhiều đêm thấy ta là thác đổ
     C  Bm     Em
Tỉnh ra có khi còn nghe

Một hôm bước chân về giữa chợ
Chợt thấy vui như trẻ thơ
Đời ta có khi là đóm lửa
Một hôm nhóm trong vườn khuya
Vườn khuya đóa hoa nào mới nở
Đời tôi có ai vừa qua
Nhiều khi thấy trăm nghìn nấm mộ
Tôi nghĩ quanh đây hồ như
Đời ta hết mang điều mới lạ
Tôi đã sống rất ơ hờ
Lòng tôi có đôi lần khép cửa
Rồi bên vết thương tôi quì
Vì em đã mang lời khấn nhỏ
Bỏ tôi đứng bên đời kia

Gần đây tôi quá bận rộn với công việc nên không còn thời gian ngồi chơi guitar vào buổi tối. Một bạn có yêu cầu tôi bản hợp âm cho Hạ Trắng. Thật ra đây là một bản nhạc rất giản dị, chỉ cần dùng 3 hợp âm là có thể chơi được.

Hợp âm dưới đây là theo giọng hát Quang Dũng. Tôi có nghe một bản Quang Dũng hát trong một liveshow nào đó, phối khí dở tệ. Nếu các bạn muốn có giọng Khánh Ly (bắt đầu bằng Rê thứ Dm) thì đặt capo trên phím 5.


         Am
Gọi nắng
             Am             Dm
trên vai em gầy đường xa áo bay
             Dm                   E7
Nắng qua mắt buồn , lòng hoa bướm say
          Am               Dm
Lối em đi về trời không có mây
              E            Am
Đường đi suốt mùa nắng lên thắp đầy

Gọi nắng cho cơn mê chiều nhiều hoa trắng bay
Cho tay em dài gầy thêm nắng mai
Bước chân em về nào anh có hay
Gọi em cho nắng chết trên sông dài.

            Dm               Dm              Am
Thôi xin ơn đời trong cơn mê này gọi mùa thu tới
           E7              E7             Am
Tôi đưa em về chân em bước nhẹ trời buồn gió cao
           Dm               Dm                 Am
Đời xin có nhau dài cho mãi sau nắng không gọi sầu
          Am                Dm  E7      Am
Áo xưa dù nhàu cũng xin bạc đầu gọi mãi tên nhau

Gọi nắng cho tóc em cài loài hoa nắng rơi
Nắng đưa em về miền cao gió bay
Áo em bây giờ mờ xa nẻo mây
Gọi tên em mãi suốt cơn mê này.